sportlab leuven

VO2max. Een belangrijke factor in de uithoudingssport !

19/08/2010

VO2 max is de term die gebruikt wordt om het volume zuurstof dat een individu kan opnemen per tijdseenheid weer te geven.

VO2max. Een belangrijke factor in de uithoudingssport !

Zuurstof is voor ongeveer 20% aanwezig in de lucht. Ter hoogte van de longblaasjes wordt er gas uitgewisseld.  CO2 wordt afgegeven en O2 opgenomen.  Daarvoor is een goede longventilatie nodig.

In het bloed bindt de zuurstof aan het hemoglobine in de rode bloedcellen. Het hart pompt het bloed naar de arbeidende spieren alwaar de zuurstof door de spiercellen onttrokken wordt.

De VO2 max is dan ook het produkt van het hartdebiet en het verschil in zuurtofconcentratie tussen het slagaderlijk bloed (van linker hartventrikel naar de spieren en organen) en het aderlijk bloed (van de spieren en organen terug naar de rechter hartventrikel en de longen).

Dit wordt ook wel de Fick vergelijking genoemd. VO2 max = hartdebiet * D (A-V) o2.

De VO2 max is in de inspanningsfysiologie en sportgeneeskunde de belangrijkste parameter om iemands vermogen om “vol te houden “ na te gaan. Hoe hoger de zuurstofopname, hoe beter je een inspanning zal kunnen blijven volhouden.

Vandaar dat topatleten in bijvoorbeeld langlauf, marathon lopen, wielrennen begenadigd zijn met een zeer hoge VO2max. Deze atleten hebben dan meestal ook een stevig hartdebiet en extraheren hun spieren meer zuurstof dan doorsnee.

Er zijn heel wat factoren die de VO2 max bepalen zoals hartdebiet, aantal rode bloedcellen, geslacht, leeftijd, medicatie (voornamelijk beta -blokkers) voedingsstatus, training…en misschien nog wel de belangrijkste …genetica!  Onderzoek bij tweelingen heeft aangetoond dat de VO2 max voor minstens 50% genetisch bepaald wordt. Geen toeval dat de broertjes Schleck beide in het profpeloton op het hoogste niveau meedraaien. Dat Eddy Merckx een zoon heeft, Axel die een mooie profcarrière bij elkaar fietste.  De broers Borlé en zoveel anderen bewijzen dit dagelijks.

De overige 50% hebben we voor een groot stuk in de hand en zijn levensstijl afhankelijk. Regelmatig beweging doet de VO2 max door trainingseffect verhogen.

VO2 max is een heel belangrijke factor naar overleving toe. Zo toonde Myers en al. In 2002 aan (publicatie in de New England Journal of Medecine) dat voor rokers, voor diabetici, voor obesen, voor mensen met hoge cholesterol, de overleving steeds beter was indien hun VO2 max hoger is. Voor diabetespatiënten was dit zelfs zeer spectaculair. Vandaar dat beweging zo fundamenteel is in de therapie voor deze aandoening.

De VO2 kan in liter/min. Uitgedrukt worden of in milliliter/min./kg. Dit laatste wordt ook wel specifieke VO2max genoemd en is belangrijk in de sporten waar het lichaamsgewicht een prestatiebepalende factor is. Zo zal Tom Boonen een heel hoge VO2 max hebben maar zal Jurgen Van den Broeck een hogere specifieke VO2max hebben.

De specifieke VO2max is al behoorlijk op de leeftijd van 8 jaar en kan gedurende het ganse leven op een vrij hoog peil blijven indien men gezond leeft en veel beweegt. De toenemende leeftijd en de daarbij horende afname in maximale hartfrequentie doet de VO2max van jaar tot jaar wat achteruitgaan.  Wellicht de belangrijkste reden waarom Lance Armstrong tijdens zijn Come Back in de Tour van 2009 niet meer op het podium geraakte. Aan de tand des tijds kan vooralsnog niemand ontsnappen…